Blog Marijke Verbeek

Opnieuw hebben we een enquête uitgezet ten aanzien van de wachttijd problematiek, om ook dit jaar inzichtelijk te maken dat het tekort aan ergotherapeuten zorgelijk is. Bekijk alvast de factsheet.

De resultaten geven opnieuw aanleiding tot het schrijven van een blog.. 

Met interesse las ik het Opiniestuk van onderzoeker Rudi Steenbruggen – De eerste lijn kraakt, maar niet door gebrek aan goede wil waarin staat:

“De eerste lijn kraakt niet omdat professionals niet willen samenwerken. Toch komt die samenwerking vaak moeilijk van de grond. De randvoorwaarden ontbreken nog te vaak. Goede samenwerking laat zich niet vangen in een blauwdruk. Zij ontstaat lokaal, stap voor stap, op basis van vertrouwen, duidelijke rollen en ruimte om elkaar te leren kennen. Dat vraagt minder aandacht voor nieuwe overlegtafels en meer voor duurzame randvoorwaarden. Denk aan tijd, organisatiekracht, kennisdeling en passende financiering.” Bron: Zorgvisie 22 juni 2026.

Randvoorwaarden: tijd, organisatiekracht en de passende financiering

Ik begrijp dat ook deze duurzame randvoorwaarden niet van de een op de andere dag gerealiseerd worden, maar wat ik wil benadrukken is dat de randvoorwaarden tijd (en dus organisatiekracht) en de passende financiering  cruciaal zijn om te voldoen aan de afspraken binnen IZA en AZWA. Want inderdaad, de intrinsieke motivatie om samen te werken is er onder ergotherapeuten zéker. Op dit moment zijn er 44 monodisciplinaire samenwerkingsverbanden van ergotherapeuten en ergotherapeuten zijn vaak kartrekker van regionale samenwerkingsinitiateven. Daar zit het probleem dan ook niet. Wat is wel het probleem? Ik hoor het steeds vaker: hoe is de indirecte tijd voor het samenwerken in de eerste lijn te rijmen met het feit dat je noodgedwongen de deur dicht houdt voor cliënten die ergotherapie nodig hebben? Zo laat ook de wachttijd enquête van dit jaar opnieuw zien dat 80% van de ergotherapeuten een wachttijd heeft langer dan de afgesproken Treeknorm van een week, En tsja, er blijven nog steeds ergotherapeuten uitstromen uit de eerstelijn, waarbij de enquête laat zien dat 45% uitstroomt vanwege de arbeidsvoorwaarden/het inkomen. Dus ik ben heel blij met onderzoeken als die van Rudi Steenbruggen die laat zien dat samenwerken er in akkoorden heel mooi uit kan zien, maar als de realiteit laat zien dat het ontbreekt aan de échte randvoorwaarden om samen te werken en we soms het onmogelijke vragen in termen van tijd en geld. Dit is te zien aan de uitkomsten van de enquête en te zien is dat deze situatie ten opzichte van 2025 niet is veranderd.

Marijke Verbeek:

Samenwerken kan er in akkoorden heel mooi uitzien, maar als de realiteit laat zien dat het ontbreekt aan de échte randvoorwaarden om samen te werken en we soms het onmogelijke vragen in termen van tijd en geld.

En dan wil ik toch ook even de consequenties aanstippen van die dichte deur voor cliënten die ergotherapie nodig hebben. Ook dat is zorgwekkend, in eerste plaats voor de cliënt. Maar in 2022 is door Equalis al een rapport uitgebracht waaruit ik een voorbeeld haal:

Ergotherapie bij dementie (Edomah) kan zorgen voor afname van zorgkosten, met name voor thuiszorg en opnames (zowel ziekenhuiszorg als Wlz). En dat het jaarlijkse besparingspotentieel daarbij tussen de 14 ende 7 miljoen is (en een eenmalig potentieel van 20 miljoen voor bestaande patiënten). Het knelpunt was toen al een tekort aan eerstelijns ergotherapie capaciteit én het feit dat de vergoeding van de indirecte tijd tekort schiet bij complexe problematiek. Dat laatste zit ‘m ook in afstemming en samenwerking met andere disciplines én om het organiseren van zorg van de patiënt dichtbij huis. Ik hoop dus ook dat met de bril van substitutie en preventie van zorg én het bieden van passende zorg wordt gekeken naar de huidige wachttijdenproblematiek van ergotherapeuten en andere paramedici. PS. Ik ben bereikbaar voor commentaar.

Het knelpunt was toen al een tekort aan eerstelijns ergotherapie capaciteit én het feit dat de vergoeding van de indirecte tijd tekort schiet bij complexe problematiek.